kısa threadler

Mesafeli Mindfullness

Deneyimin iki yolu: Modlar

Düşünce ve inançları olaylar olarak deneyimlemek yani onları nesneleşirmek tipik bir durum değildir. Genelde algılar gibi, kişinin tıklayan bir saati veya çatılara yağan karı deneyimlemesine benzer şekilde doğrudan deneyimlenirler. Buna rağmen bilişler, bir duygu veya bir düşünce olarak da deneyimlenebilirler, gerçek dünyanın kendisiymişler gibi değil. Normalde düşünce ve duygularımızı içsel olaylar olarak görmeyiz: onları gerçeklikle birleştiriz. Sanki dış dünyayı ve kendimizi görür gibi dış dünyadaymışlar gibi görürüz, fakat onlar gördüğümüz her şeyi renklendiren filtreler gibi davranırlar. Düşüncelerimizi dış dünyadan bağımsız içsel temsiller olarak görmekte başarısız oluruz. Düşünce ve inançların, kendimiz veya dış dünya ile ayrıştırılmamış şekilde algılandığı sık görülen bu tip deneyimlemeyi “nesne modu” olarak adlandırdım. Normalde bilinci ayrıştırılmamış halde deneyimleriz, iç ve dış olaylar ile düşünce ve algılar arasında ayrım yapmadan.

Nesne modu, düşüncelerin kendilik ve dünyadan ayrı olaylar olarak bilinçli şekilde gözlemlendiği, “metabilişsel deneyimleme modu” ile çelişir. Bu olaylar basitçe bir çeşit temsildirler ve farklı derecelerde doğruluk barındırırlar. Bu modda bireyin düşüncelerle ilişkisi, geri çekilip onları bilinçli deneyimin çok yönlü panaromasının bir parçası olarak gözlemlemektir.

Metabilişsel mod, BDT’deki olumsuz inançları belirlemek ve bunlara meydan okumakla aynı değildir. BDT’de terapist hastanın inancına gerçeklik derecesi bakımından meydan okur, fakat bu meydan okuma düşüncenin deneyimlenme şeklini değiştirmeyebilir. Metabilişsel modu deneyimlemek, bu moda geçmek ve bu modu deneyimlemekle ilgili pratik gerektirir. Bu, düşüncenin doğruluğundan bağımsız olarak içsel deneyimlerle ilişkilenmeyle ilgili bir beceridir. Bu beceri pratikle kazanılır. Metabilişsel moda yaklaşarak ve bunu deneyimleyerek, bu tür bir işlemleme için gerekli metabilişsel mekanizmalar ve süreçler güçlenir ve gelişir. Diğer bir deyişle, metabilişsel modu deneyimleyerek, birey bu aktiviteyi sağlayan metabilişsel programı şekillendirmeye ve güçlendirmeye başlar (örnek: prosedürel bilgi).

Metabilişsel modda daha ileri bir deneyim mümkündür ve bu metakognitif terapide istenir. Bu, “mesafeli mindfullness” deneyimidir. Bu bağlamda “mindfulness” düşünce veya inancın nesnel farkındalığına, “mesafeli” ise iki faktöre atıf yapar:

(1) düşünceye cevap olarak herhangi bir bağlamsal veya baş etme ile ilgili aktivitelerden kopmak ve (2) bilinçli kendilik deneyimini düşünceden ayırmak.

Bu ikinci faktör bireyin düşünceyi algılayan ve ondan ayrı bir şey olduğunun farkındalığından oluşur. Böylece, olumsuz inanç veya düşünce kendilik sınırlarının dışına taşınabilir, benlik-tasarımından ayrılabilir ve öz düzenleme ile ilgisiz hale gelir. Kişi kendini veya dünyasını buna referansla tanımlamamaya başlar.

Tamamı:

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s